Monitörler ve Ekranlar Hakkında Bilmek İstedikleriniz

ilkay Şahin
5 Min Read

Bilgisayar için monitör almayı düşünüyorsanız öncelikleriniz neler olmalıdır?  Nelere dikkat etmelisiniz? Monitörlerden  bahsedilirken bir çok teknik terim duyarız.  Peki bu teknik terimler ne anlama gelir? 

Bilgisayarların , televizyonların ve benzeri sistemlerin en önemli bileşeni aslında monitörlerdir. Göz sağlığına direkt etki etmesinin yanında bahsettiğimiz sistemlerin en önemli çıktısı olan görüntüyü bize vermektedir. Bu anlamda baktığımızda monitör veya ekran tedariğinde çok dikkatli ve seçici olmalıyız.

Monitörlere İlişkin Kavramlar Nelerdir ? 

# Çözünürlük

Görüntü kalitesinin en önemli detaylarından biri çözünürlüktür. Çözünürlük bir görüntüyü yansıtmak için kullanılan birim sayısıdır. Bu en küçük birime de piksel diyoruz. Yatayda 800 , dikeyde 600 sıra piksel bulunduran bir ekranın çözünürlüğü 800×600 olarak belirtilir. Çözünürlük seçiminizi monitörünüzü kullanacağınız yerin özelliklerine göre tespit etmeliyiz. Bir grafiker iseniz ciddi anlamda çözünürlük sizin için önemli olacaktır. Yüksek çözünürlüklü filmler izlemek için yüksek çözünürlüklü monitörler tercih edilmelidir.

Son zamanlarda sıkça duyduğumuz bir kelime var; “HD” (high definition) yani yüksek çözünürlük. Bu tanım monitör veya ekranların büyüklüklerinden ziyade yatayda ve dikeyde barındırdığı renk hücrelerinin(pixel) sayısı ile alakalıdır. Boyut yani büyüklük HD ile ilişkili değildir. Kısaca HD ; 1920×1200 piksel görüntü oluşturabilen monitörlerdir.

Birde derinlik dediğimiz olgu var. Bu kavram her bir renk hücresinin sahip olduğu renk derinliğini belirtir. Yani bir hücrede gösterilebilecek renk sayısını. Ne kadar fazla renk gösterilebiliyorsa o kadar kaliteli görüntü elde edersiniz.

# Boyut

Monitör büyüklüklerini belirtmek için genelde inç kavramı kullanılır.22” inch bir monitör 2 A4 kâğıdı dikey yan yana konmuş hali gibi düşünülebilir, oda oldukça büyük bir çalışma alanıdır. Ekran ve monitörlerin boyutlarının tanımlanmasında inch kavramı kullanılır. Bir inch:2.54 cm dir.

Ekran ve monitörlerde iki farklı geometrik boyut vardır. Bunlardan biri 4:3 ve diğeri 16:9 dur.

4:3 ekranlar; yatay ekran boyunun dikey ekran boyuna oranıdır. Yani yatay 4 iken dikey boyut 3 tür.

16:9 ekranlar: yatay ekran boyunun dikey ekran boyuna oranıdır. Yani yatay 16 iken dikey boyut 9 dur.

İnsanlar bundan 5 yıl öncesine kadar 4:3 ekranları tercih ediyorlardı. Gerçi ben o zamanda 16:9 ekran tercih edenler arasındaydık ama o boyutta ürün bulmak gerçekten zordu. Son yıllarda beklenen trend sonucu 16:9 ekranlar ciddi anlamda öne çıktı. Hatta 4:3 boyutlarında ekran alanların sayısı ciddi anlamda azaldı diyebiliriz.

Peki neden 16:9 ekranlar 4:3 ekranlar kaşısında öne geçti?

4:3 ekran alışkanlığı aslında televizyonlardan geliyor. Televizyonlar ortaya ilk çıktığından bu yana neredeyse hep 4:3 boyutlarındaydılar. Bunda tüplü televizyon üretim teknikleri ve benzeri sebepler etken olmuş olabilir ama bunun sonucunda insanlar bu boyutlardaki ekranlara ciddi anlamda alıştırlar.

LCD ekranların ortaya çıkışı ile insan çoğunun ekrana bakışı değişmeye başladı. LCD ye rağmen ilk zamanlarda 4:3 te direten kullanıcılar ve üreticiler oldu ama ergonomi ve kullanışlılığın önünde hiç bir şartlanmışlık ve alışkanlık duramazdı. Sonuçta trend 16:9 boyutlarına doğru hızla ilerledi.

# Monitor / Ekran Giriş ve Çıkışları Nelerdir?

Önemli konulardan biride ekranların giriş ve çıkış birimleridir. Ekranlar artık sadece televizyon veya bilgisayarlar için kullanılmıyorlar. Bir filmi izlemek için , bilgisayarı ekranınıza bağlayıp izlemek ve benzere işlemler için bir takım giriş ve çıkış birimlerinin olması gerekmektedir. Örnek olarak bir ekranı bilgisayar monitörü olarak kullanmak için vga , hdmi gibi arayüzlere ihtiyacınız olacaktır. Ekran tedariki yaparken bu hususlara ayrıca dikkat etmememiz gerekmekte.

Bir ekran alacaksanız dikkat etmemiz gereken temel nokta bu monitörü hangi amaçla kullanacağımızdır. Bilgisayar ve televizyon için günümüz trendinin 16:9 boyutları olduğu söylenebilir. Yine günümüz trendinde Led ve LCD teknolojisi başı çekmekte.

Önemli bir detay daha var; refleksiyon. Refleksiyon ekranınıza farklı açılar ile bakmanız durumunda görünürlülüğü nasıl değişir sorusuna yanıt verir. Refleksiyon kelime anlamı olarak yansımayı ifade eder. Ekranda kullanılan malzemeler özel katmanlarla katlanıp refleksiyon derecesi düşürülür. Bu şekilde yandan bakmanız durumunda bile ekranı rahatça görebilirsiniz.

Belki bir çok detaya değinmedik. Ama ekran konusu o kadar geniş bir konu ki küçük bir kitap yazmak ancak konuyu tam anlamıyla ifade etmemize olanak tanıyabilirdi. Detaylı bilgi ve sorularınız için forumumuza bekleriz. Foruma git….

Share This Article
Leave a comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *